
این پاورپوینت به بررسی انواع برگ، مورفولوژی خارجی، اقسام برگ ساده و مرکب، ساختار پهنک، دمبرگ، غلاف، گوشوارک و ویژگی های برگ های گیاهان مختلف می پردازد.
مقدمه:
برگ یکی از مهم ترین اندام های گیاهان است که در فرآیندهای حیاتی نظیر فتوسنتز، تعرق و تبادل گازها نقش اساسی ایفا می کند. این اندام سبز که در طول ساقه و شاخه ها رشد می کند، بسته به نوع گیاه و شرایط محیطی دارای اشکال و ساختارهای گوناگونی است. در برخی از گیاهان، برگ ها به صورت فلس، تیغ یا ساختارهای خاص دیگر ظاهر می شوند که نشان دهنده سازگاری آنها با محیط های مختلف است.
از نظر مورفولوژی خارجی، برگ دارای بخش هایی مانند پهنک، دمبرگ، غلاف و گوشوارک است. پهنک که بخش اصلی برگ را تشکیل می دهد، به اشکال گوناگون دیده می شود و ممکن است دارای بریدگی های مختلف باشد. برخی از برگ ها دمبرگ ندارند و مستقیماً به ساقه متصل می شوند. در غلات، قاعده دمبرگ به شکل غلافی توسعه یافته و ساقه را در برمی گیرد. در برخی گیاهان، گوشوارک ها نیز در قاعده برگ ظاهر می شوند و در غلات، ساختاری به نام زبانک در محل اتصال غلاف و پهنک دیده می شود.
برگ ها از نظر ساختاری به دو گروه برگ های ساده و مرکب تقسیم می شوند. در برگ های ساده، پهنک یکپارچه است و بر اساس میزان بریدگی حاشیه، به انواع صاف، مضرس، کنگره ای و دیگر اشکال تقسیم می شود. از سوی دیگر، در برگ های مرکب، پهنک به چندین بخش جداگانه به نام برگچه تقسیم شده و به دو دسته مرکب شانه ای و مرکب پنجه ای دسته بندی می شوند. این تفاوت ها بر اساس نحوه آرایش برگچه ها و اتصال آنها به دمبرگ اصلی تعیین می شوند.
فرم پهنک برگ نیز تنوع زیادی دارد و شامل اشکالی مانند تخم مرغی، بیضی، شمشیری، قلبی، خطی، نیزه ای و دیگر اشکال متنوع می شود. این اشکال تأثیر مستقیمی بر میزان دریافت نور، تبادل گازها و سایر عملکردهای فیزیولوژیکی برگ دارند. ساختار و نحوه قرارگیری برگ ها نیز بر کارایی آنها در محیط های مختلف تأثیرگذار است.
تنوع برگ ها در گیاهان مختلف نشان دهنده سازگاری آنها با شرایط زیستی متفاوت است. از گیاهان بیابانی که برگ های تیغ مانند دارند تا گیاهان آبزی با برگ های پهن و شناور، همگی نشان دهنده اهمیت ساختار برگ در بقا و رشد گیاهان هستند.